(Ảnh minh hoạ)
Hoạt động vận tải gần như bị đóng băng
Hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz đang giảm xuống mức rất thấp trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ và Iran tiếp tục kéo dài. Theo dữ liệu vận tải được Reuters dẫn ngày 21/9, chỉ 17 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển trong hai ngày cuối tuần qua, tiếp tục giảm đáng kể so với 37 tàu của tuần trước.
Con số này càng đáng chú ý khi trước khi chiến tranh bắt đầu, Hormuz có trung bình khoảng 125 tàu thương mại lớn đi qua mỗi ngày, bao gồm tàu chở dầu, khí hóa lỏng, hàng rời và container.
Tuy nhiên, một số hoạt động xuất khẩu vẫn được duy trì khi các tàu chở dầu tắt hệ thống nhận dạng tự động (AIS), khiến chúng khó bị theo dõi công khai.
Eo biển Hormuz nằm giữa Iran và Oman, là tuyến đường biển kết nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman và Biển Arab.
Trước xung đột, khoảng 1/5 lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới đi qua khu vực này. Vì vậy, bất kỳ sự gián đoạn kéo dài nào cũng có thể nhanh chóng tác động tới thị trường năng lượng toàn cầu.
Áp lực ngày càng lớn lên các tuyến thay thế
Tình hình càng phức tạp khi tuyến vận chuyển thay thế qua Biển Đỏ và eo Bab el-Mandeb cũng chịu ảnh hưởng từ các cuộc tấn công của lực lượng Houthi.
Số liệu được Reuters công bố cũng cho biết, chỉ có 51 tàu đi qua Bab el-Mandeb trong 2 ngày cuối tuần qua, giảm so với 57 tàu của cuối tuần trước.
Do tình hình ở eo biển Bab el-Mandeb cũng đang căng thẳng, một số quốc gia vùng Vịnh phải tăng lượng dầu xuất khẩu qua Hormuz.
Trong tuần bắt đầu từ ngày 13/9, có 22 tàu chở dầu (chủ yếu là tàu siêu lớn VLCC, có tải trọng từ khoảng 200.000-320.000 tấn) đưa khoảng 42 triệu thùng dầu thô ra khỏi Vịnh Ba Tư qua eo biển này.
Trong đó, 2 quốc gia “tích cực nhất” là Saudi Arabia và Iraq, mỗi nước chiếm khoảng 43% lượng dầu nói trên.
Trong bối cảnh đầy rối ren đó, các cuộc đàm phán nhằm tháo gỡ căng thẳng Mỹ-Iran vẫn chưa tạo ra đột phá.
Iran đã đưa ra các điều kiện để quay lại bàn đàm phán, trong đó có yêu cầu chấm dứt chiến tranh và phong tỏa hải quân. Iran cũng cảnh báo rằng một cuộc tấn công mới của Mỹ có thể kéo theo phản ứng quân sự mạnh hơn của nước này.
Nếu tình trạng hiện nay kéo dài, vấn đề không còn chỉ nằm ở chiến trường Mỹ-Iran mà có thể tiếp tục lan sang vận tải biển, dầu mỏ, LNG và chuỗi cung ứng toàn cầu.